|
Gebeliğin 20. haftadan (139 günlük gebelik = 20 hafta) önce
son bulmasına veya 500 gramdan az ağırlığı olan bebeğin doğmasına düşük
(abortus) denir. (Gebelik haftası veya günü son adet kanamasının 1. günü
başlangıç olarak kabul edilerek hesaplanır.) Başka bir deyişle gebelik
ürününün rahim dışında yaşama ve yaşatılabilme yeteneğine ulaşamadan
kendiliğinden veya dışarıdan müdahale ile rahim dışına atılmasıdır.
20.
haftadan önce çocuk ana rahmi dışında yaşayacak olgunluğa erişmemiştir.
Düşüklerin büyük bir bölümü gizli kaldığından sıklık ve oran
tespit edilememiştir. Kabaca tüm gebeliklerin %10-15 'inin spontan
(kendiliğinden) düşükle
sonuçlandığı tahmin edilmektedir.
İlk hafta düşükleri dediğimiz düşükler ise genelde farkına varılmayan
düşüklerdir. Kadın gebe kalır, çok kısa bir adet adet gecikmesi
(birkaç
gün veya bir hafta gecikir), adetin gelmesini beklerken kramplı ağrı ve
normalden biraz daha şiddetli bir kanama ile düşük oluşur. Kadın çoğunlukla
gebeliğin veya düşük yaptığının farkına varmaz.
Düşükleri zamanına göre;
12.haftadan önce olanları erken düşük
12-20 hafta arası olanları da geç düşük olarak değerlendiriyoruz.
Düşükleri isimlendirirsek;
1. Abortus imminens (Düşük tehdidi-hafif kanama ve kasık ağrısı
olabilir, rahim ağzı kapalıdır ve bebekte kalp atışları vardır yani
canlıdır). Hastaya istirahat verilir, cinsel ilişki yasaklanır.
2. Abortus incipiens (Başlamış ve önlenemeyen düşük-rahim ağzı açıktır,
kanama ve kasık ağrısı vardır, bebekte kalp atışı genelde yoktur). Kürtaj
yapılarak kadının daha fazla kanaması ve ağrı çekmesi engellenir.
3. Abortus incompletus (Tamamlanmamış, eksik kalmış düşük- rahim içindeki
gebelik materyalinin büyük bir çoğunluğu düşmüştür ama içeride
halen gebeliğe ait parçalar bulunmaktadır, rahim ağzı açık kanama şiddetli
ve ağrı fazladır). Hemen kürtaj yapılarak kanama ve ağrı engellenir.
4. Abortus completus (Tamamlanmış düşük - rahim içindeki bütün
veya bütüne yakın gebelik materyali kendiliğinden atılmıştır,
genelde ağrı tamamen kaybolur, rahim ağzı açık veya kapanmıştır,
kanama hafiflemiştir, doktor kontrolü şarttır). Doktor muayene sonucuna
göre kürtaja gerek görür veya görmez.
5. Missed Abortion (Rahim içindeki bozulmuş gebelik - gebelik materyali
rahim içinde bozulmaya başlamıştır, bebek kalp atımı yoktur, genelde
ağrı ve kanama başlangıçta yoktur,sonra ağrı ve kanama başlar).
Tespit
edildiğinde küretaj yapmak gerekir.
6. Abortus Habitualis (Birbiri ardına 3 veya daha fazla düşük yapmaya
denir, genelde erken düşüklerde kromozom anormallikleri geç düşüklerde
rahim şekil bozuklukları neden olmaktadır). Ciddi bir araştırma yapılır,hem
kadın hem erkek incelenir, sebep olan etken bulunarak tedavi edilmeye çalışılır.
7. Abortus Kriminalis (Tıbbi nedeni olmadan kendisi, ebe veya doktor
tarafından yapılan düşüktür). Düşük küretajla sonlandırılıp, yüksek
doz antibiyotik verilir.
8. Abortus Febrilis, Septik Abortus (Genelde tıp mensubu olmayan kişilerce
veya gebenin kendi kendine düşük yapma girişimi sonucu enfeksiyon başlamıştır,
ateşli seyreder). Anne hayatını tehlikeye sokabilir, kürtajla birlikte yüksek
doz antibiyotik şarttır.
9. Abortus Medicalis (Legal Abortus) ikiye ayrılır
a- terapötik = tıbbi nedenlerle son verilen gebelikler ;sakat bebekler
veya anne sağlığını tehlikeye sokabilecek gebeliklerdir genellikle,
b- elektif = kadının dileği nedeni ile son verilen gebeliklerdir.
10. Abortus Spontaneus (kendiliğinden oluşan düşüklerdir).
Düşük Nedenleri:
- Kromozom anomalileri: Düşük nedenlerinin %68'ini oluşturur,anne yaşı
ilerledikçe olma şansı artar.
- Embriyo sakatlığı: Gebeliğin erken dönemindeki bebeğe embriyo
denir,ve bu bebekte sakatlık varsa tabiat kendi mekanizması ile bazen bu
gebeliği vücuttan atar.
- Plasenta anormallikleri: Plasenta çocuğun eşi olarak ta adlandırılan
anne rahmine yapışmış göbek kordonu ile çocuğun beslenmesini, oksijen
almasını sağlayan doku.
- Annede rahim içinde şekil bozukluğu, myom, tümör, daha evvel geçirilmiş
ameliyat izlerinin bazıları vs
- Ani geçirilen enfeksiyon hastalıkları (kabakulak, kızamık, sarılık,
herpes simplex, toxoplazma)
- Annenin kronik vücut hastalıkları (şeker, tiroid vs)
- Hormonal yetersizlik (progesteron yetersizliği?) kesinliği şüphelidir
- Annenin ruhi depresyonları (ani ölümler, büyük korkular)
- Kaza, düşme, elektirik çarpması veya şiddete maruz kalma
- Zehirlenmeler (ilaç veya gaz vs)
- Sigara ve uyuşturucu maddeler
- Rahim ağzının gevşekliği ile düşük (daha evvelki doğuma bağlı
olabilir, nadiren doğuştan olabilir)
- Bazı ışınlar (ultraviolenin bazı dalga boyları)
- Beslenme bozuklukları
- Bazı kan uyuşmazlığı tipleri
- Babadan gelen spermin bozukluğu gibi nedenler yer almaktadır.
Anne vücudu zarar görmüş, yaşama şansı bulunmayan veya kendisine
zarar verecek gebelikten abortusla (düşük yaparak) kurtulmaya çalışır.
Önemli not:
A-Eğer bayan olarak kan grubunuz Rh(-) negatif ve eşinizin kan grubu
Rh(+) pozitif ise kan uyuşmazlığınız var demektir. Kanama düşük veya
kürtaj sırasında bunu hekiminize hatırlatarak bir dahaki bebeğinizde
sorun çıkmaması için Anti-D (Rhogam) iğnesi yapılmasını isteyiniz.
Erkeğin kan grubu Rh(-)negatif kadının kan grubunun Rh(+)pozitif olması
durumunda sorun yoktur. Her ikisinin Rh(-)negatif olmasında da yine bir
sorun yoktur.
B-Düşürdüğünüz gebelik materyalini-parçasını veya kürtajla
gelen parçanın patoloji laboratuvarına gönderilerek incelenmesini
doktorunuzdan isteyiniz. Böylece düşüğe sebep olan sorun belki
bulunabilecek ve bir dahaki gebeliğinizden önce tedavi olarak aynı sorunu
yaşamayacaksınız!!
Son olarak; her kadın bunu yaşayabilir, bir kere veya bir kaç kez düşük
yapmış olma demek bundan sonra gebe kalamayacaksınız demek değildir
veya bebek sahibi olamayacaksınız demek değildir, hele hele bundan sonraki
gebeliğinizde de düşük olacak demek hiç değildir. Düşük yukarıda da
yazdığımız gibi doğanın istemediği-size zarar verebilecek veya sakat
olabilecek bir gebeliği seçerek sonlandırmasıdır.Yapmamız gereken
panik olmak veya üzülmek değil, doktorunuza güvenip onun önerilerine
uymak, istediği test, tahlil ve tetkikleri yaptırarak bir sonraki gebelik
için bedenimizi ve ruhumuzu hazırlamaktır!!
Dr.Cenk Kiper
|